«گفتگو از مرگ انسانیت است»

سرانجام کتاب انسانیت: تاریخ اخلاقی سده بیستم نوشته جاناتان گلاور (۱۹۴۱) را خواندم و از آن لذت بردم. خواندن این کتاب تقریباً چند ماهی طول کشید. چون که خیلی مفصل بود و نمی‌خواستم وقتی مستقلی برایش بگذارم. لذا قبل از خواب آن را دست می‌گرفتم و چند صفحه‌ای می‌خواندم تا آن که به پایان رساندمش.
گلاور، فیلسوف بریتانیایی، در این کتاب، بر جنبه تاریک و روشن سرشت انسان انگشت می‌گذارد. فراز و فرود اخلاق را در سده بیستم بررسی می‌کند و می‌کوشد نشان دهد که در عمل کجا اخلاق پیش می‌برد و چه می‌شود که انسان‌های فرشته‌سان، به سفاکانی دیوصفت تبدیل می‌شوند.
فشردن پیام کتاب در چند جمله دشوار است. کتاب را باید خواند تا از اهمیت تاریخ در فهم مسائل اخلاقی و تصمیم‌گیری‌های سیاسی باخبرتر شد. با این همه، شاید پیام کتاب آن باشد که نباید ساده‌اندیش بود. تاریخ سرشار از قساوت است و کافی است بحرانی یا جنگی رخ دهد، تا اخلاقیات رخ بربندد و مردم گله‌وار در پی شعارهای عوام‌فریبانه و بهشت‌های گمشده زمینی به حرکت درآیند و کسانی که در شرایط عادی آزارشان به یک پشه مزاحم هم نمی‌رسد، دست به سلاخی انسان‌ها و پاره کردن شکم‌های زنان بارداری بزنند که هرگز آن‌ها را پیشتر ندیده‌اند، جنایات نانکینگ نمونه‌ای از این دست رفتارها است.
با این همه، درس اصلی این کتاب است که در میان انسان‌های گله‌ای، همچنان گاه شاهد کسانی هستیم که در برابر قدرت‌های غیر اخلاقی می‌ایستند و از همرنگی تن می‌زنند. اگر در ماجرای مای لای، سربازان آمریکایی حاضرند بر کودکان و پیران روستایی آتش بگشایند و حدود ۵۰۰ نفر را بکشند، در میان همان جماعت انسان‌هایی هستند که مصرانه می‌کوشند تا مانع استمرار این جنایت شوند. لذا هنوز می‌توان امیدوار بود.
درباره این کتاب بیشتر از این می‌توان گفت، اما چیزی جای لذت خواندنش را نمی‌گیرد.
***
متن اصلی در اختیارم نبود تا ببینم افشین خاکباز، مترجم کتاب، چه کرده است. اما به اعتماد خشایار دیهیمی، ویراستار کتاب و سرپرست این مجموعه، کتاب را خواندم، لذت بردم، و با مسائل آن عمیقاً درگیر شدم.
اما مشخصات کتاب‌شناختی این اثر:

انسانیت: تاریخ اخلاقی سده بیستم، جاناتان گلاور، ترجمه افشین خاکباز، ویراسته خشایار دیهیمی، تهران، اگه، ۱۳۹۲، ۶۹۲صفحه.

(لینک کوتاه این مطلب: http://hassaneslami.com/?p=295)

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Current day month ye@r *